مقدمه: فیشر آنال یک زخم دردناک ناحیه آنودرم به دلیل اسپاسم اسفنکتر داخلی آنال است. جراحی پارشیال یا توتال اسفنکتر داخلی آنال باعث کاهش تون پایه اسفنکتر می شود. مطالعه حاضر به مقایسه نتایج درمانی و عوارض اسفنکتروتومی توتال و پارشیال در بیماران مبتلا به فیشر مزمن پرداخته است.روش کار: در این مطالعه گروهی، 100 بیمار مبتلا به شقاق مقعد مراجعه کننده به بخش جراحی بیمارستان شهید محمدی شهر بندرعباس، ایران، به صورت تصادفی دردو گروه جراحی توتال ویا پارشیال اسفنکتروتومی قرار گرفتند (هر گروه 50 نفر). سپس عوارض عمل شامل درد، خونریزی حین و پس از عمل، بی اختیاری دفع گاز و مدفوع، وجود ترشحات مزاحم، عفونت و آبسه، هماتوم، بی اختیاری اسفنگتری پس از عمل، تنگی آنال و عود آنال فیشر بعد از عمل در طی یکسال در دو گروه مقایسه شد.نتایج: میانگین سنی شرکت کننده گان 34.43±28.15 سال بود. میزان عود و بی اختیاری دفع گاز و مدفوع در گروه توتال بیشتر از گروه پارشیال و میزان خونریزی و هماتوم، ترشحات و عفونت و آبسه درگروه توتال، کمتر از گروه پارشیال بود ولی تفاوت دو گروه معنی دار نبود. میزان بی اختیاری دفع گاز در گروه توتال به طور معنی داری بیشتر ازگروه پارشیال بود. و میزان درد درگروه توتال به طور معنی داری کمتر از گروه پارشیال بود.نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که هر دو روش درمانی در درمان بیماران موثر بود، روش پارشیال با بی اختیاری کمتر و روش توتال با درد کمتر همراه است.

شقاق مقعد از بیماریهای شایع و درناک مقصد می باشد که به خصوص در سنین جوانی رخ می دهد و به دو فرم حاد و مزمن بروز می کند. در فرم حاد بیماری درمانهای حمایتی به صورت رژیم غذایی پر فیبر، استفاده از ملین ها و بی حس کننده های موضعی می باشد که در بیش از 95% موارد موثر است. در صورت تداوم علایم بالینی و وجود علایم آنوسکوپیک از قبیل Hypertrophide papilla sentinel pile و فیبروز بستر زخم تحت عنوان فیشر مزمن تلقی می شود که با درمان جراحی (بریدن قسمتی از عضه داخلی مقعد) و شکست سیکل معیوب بیماری درمان می شود. با توجه به تهاجمی بودن این روش و عوارض متعدد آن استفاده از روشهای غیر تهاجمی از قبیل اسفنگتروتومی شیمیایی با عوامل شیمیایی مانند پماد نیتروگلیسیرین2/0%Glycery1 (GTN) Trinitrate تزریق سم بوتولینیوم و پماد دیلتیازم بیشتر مورد توجه قرار گرفته است. هدف این مطالعه آینده نگر تجویز سم بوتولینیوم در بیماران دارای شقاق مزمن مقعدی و بررسی نتایج و عوارض بالینی آن می باشد. انتخاب بیماران براساس تشخیص بالینی ابتلا به شقاق مزمن مقعدی و تمایل بیمار به استفاده از این روش درمانی پس از توضیحات لازم صورت گرفته است، تزریق سم بوتولینیوم از نوع تجاری Dysport در 40 بیمار انجام شد و 8 هفته پس از تزریق علایم بیماری و نتایج آن بررسی شد که درد در 70% بیماران از بین رفته و زخم در 5/77% بیماران کاملا ترمیم یافت، بدون آنکه عارضه ای از تزریق سم بوتولینیوم چه به صورت سیستمیک و چه به صورت موضعی بروز نماید. با توجه به نتایج بدست آمده از این مطالعه و سایر مطالعات تزریق سم بوتولینیوم یک روش بی خطر و بدون عارضه جدی می باشد و می تواند به عنوان یک روش درمانی به خصوص در افراد با ریسک بالای عمل جراحی مثل IBD و زنان چندزا مورد استفاده قرار گیرد.

زمینه: شقاق مقعد یک بریدگی در قسمت تحتانی کانال مقعدی و به طور معمول در خط وسط خلفی است که با درد و خون ریزی همراه است. در موارد مزمن، جراحی به روش اسفنکترتومی داخلی طرفی توصیه می شود.هدف: این مطالعه به منظور مقایسه اثر توکسین بوتولینوم و اسفنکترتومی در درمان شقاق مزمن مقعد انجام شد.مواد و روش ها: این مطالعه آینده نگر در سال 1380 بر روی 40 خانم مبتلا به شقاق مزمن خلفی مقعد که به درمانگاه شهید رجایی و یا مطب مراجعه کرده بودند انجام شد.بیماران با آگاهی کامل روش درمان را انتخاب نمودند و به دو گروه 20 نفری تقسیم شدند. گروه اول با تزریق 25 واحد توکسین بوتولینوم درمان شدند و گروه دوم تحت عمل جراحی اسفنکترتومی قرار گرفتند. بیماران بعد از درمان به مدت دو ماه پی گیری شدند. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آزمون آماری فیشر بود.یافته ها: در گروه درمان شده با بوتولینوم 13 بیمار بهبودی داشتند و عارضه ای نیز دیده نشد. در گروه جراحی شده 19 بیمار بهبود یافتند، دو بیمار دچار اکیموز پرینه و یک بیمار نیز دچار عدم کنترل دفع گاز شد.نتیجه گیری: با توجه به کم هزینه بودن، عدم نیاز به بستری و نداشتن عارضه، توکسین بوتولینوم را می توان به عنوان یک روش جایگزین در درمان شقاق مزمن مقعد مورد استفاده قرار داد.

سابقه و هدف: شقاق مزمن مقعد بیماری شایع ناحیه انورکتال می باشد. بررسی های مانومتریک افزایش فشار در ناحیه اسفنکتر داخلی مقعد را عامل جلوگیری از بهبودی شقاق می داند. بنابراین درمان بر روی کاهش فشار اسفنکتر مقعد متمرکز شده است. یکی از روش های درمانی تزریق سم بوتولیسم در اسفکتر مقعد می باشد اما دوز ایده آل آن هنوز مشخص نشده است. هدف بررسی حاضر مقایسه تأثیر دو دوز مختلف سم بوتولیسم بر روی میزان بهبودی و عوارض درمان می‏باشد.مواد و روش ها: تعداد 70 بیمار مبتلا به شقاق مزمن مقعد که سابقه بیماری بیش از 3 ماه داشتند و در معاینه مقعد علایم مزمن شدن به صورت پیدایش skin tag و یا دیده شدن فیبرهای عضله داخلی مقعد در کف زخم داشتند وارد مطالعه شدند. بیماران به طور تصادفی به دو گروه تقسیم شدند، گروه اول (I) توکسین بوتولیسم 80 واحد و گروه دوم 200 (II) واحد دریافت داشتند. بیماران به مدت یک سال پیگیری شدند. بهبودی علایم و یا پیدایش اسکار ناشی از بهبودی زخم به عنوان پاسخ درمانی مناسب منظور شد. یافته ها: 38 بیمار مرد و 32 بیمار زن بودند متوسط سنی بیماران 2/11±3/35 سال، متوسط طول بیماری 15/4±29/10 ماه بود 85/82% بیماران شقاق در ناحیه خلفی مقعد داشتند. شایع ترین علامت، درد هنگام دفع مدفوع بود . یک بیمار از گروه با دوز کم و در چهار بیمار از گروه با دوز بالا بی اختیاری اسفنکتر مقعد برای گاز بوجود آمد که در چهار بیمار بی اختیاری اسفنکتر مقعد قبل از 4 هفته، و یک بیمار قبل از 8 هفته بهبودی کامل یافت و هیچ بیماری عارضه دایمی نداشت.62 بیمار مطالعه را به پایان رسانیدند. و هر دو گروه 4 نفر برای پیگیری مراجعه نکردند بعد از یک هفته تنها در گروه دوز بالا (II) 4بیمار بهبودی شقاق داشتند و هیچ کدام از بیماران گروه دوز کم (I) بهبودی نداشتند. بعد از دو هفته 20% بیماران گروه I و 50% بیماران گروه II بهبودی داشتند. در پایان 8 هفته 80% بیماران گروه اول و 6/90% بیماران گروه دو بهبودی داشتند. دو بیمار در گروه دوز کم (I) قبل از پایان شش ماه دچار عود سریع شدند ولیکن در گروه دوز بالا (II) هیچ بیمار دچار عود سریع نشد. بعد از پایان مطالعه 22 بیمار از گروه دوز کم و 29 بیمار از گروه دوز زیاد بهبودی کامل داشتند. بعد از پایان مطالعه، 6 بیمار در گروه دوز کم و3 بیمار درگروه دوز زیاد عدم بهبودی داشتند که 3 بیمار در گروه I و دو بیمار در گروه II مبتلا به شقاق قدامی بودند. بعد از یک سال پیگیری چهار بیمار در گروه یک و دو بیمار در گروه دو عود بیماری داشتند.نتیجه گیری :به نظر می رسد افزایش دوز توکسین بوتولیسم باعث افزایش پاسخ درمان در بیماران مبتلا به شقاق مقعد می شود این افزایش دوز همراه با عوارض جانبی دایم نیست.

مقدمه: شقاق مقعد مزمن یکی از مشکلات بسیار شایع است و روش های مختلفی برای درمان وجود دارد. هدف این مطالعه مقایسه آثار درمانی و عوارض استفاده از نیتروگلیسیرین موضعی و جراحی اسفنکتروتومی در درمان شقاق مقعد مزمن بوده است.روش کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی در سال 81-1384 در بیماران بستری در بخش جراحی بیمارستان امام رضا )ع( مشهد انجام شده است. 200 بیمار مبتلا به شقاق مزمن علامتدار مقعد که به صورت تصادفی به دو گروه 100 نفری مورد و شاهد تقسیم شده بودند مورد مطالعه قرار گرفتند. گروه مورد (A) تحت درمان با پماد 0.2% نیتروگلیسیرین روزی 2 بار تا 6 هفته و گروه شاهد (B) تحت اسفنکتروتومی قرار گرفتند. مشخصات فردی، نتایج عمل جراحی و استفاده از نیتروگلیسیرین در پرسشنامه جمع آوری و با استفاده از آمار توصیفی و جداول توزیع فراوانی و آزمون دقیق فیشر پردازش شد.نتایج: نتایج نشان داد که بهبودی پس از 6 هفته در دو گروه تفاوت معنی داری نداشت. اما پس از گذشت 6 ماه تفاوت معنی داری داشت (p=0.11)، به طوری که گروه جراحی 100 درصد بهبود یافتند. همچنین نتایج حاکی از آن بود که سردرد به طور معنی داری در گروه درمان طبی بیشتر از گروه جراحی بود (p<0.001). ولی بین دو گروه از نظر حمله کاهش فشارخون، گیجی و تپش قلب و تهوع، تفاوت معنی داری مشاهده نشد.نتیجه گیری: اسفنکتروتومی داخلی مافوق نیتروگلیسیرین موضعی 0.2 درصد در درمان شقاق مقعد مزمن است و میزان بالایی از بهبودی، عوارض جانبی کم و خطر پایینی از بی اختیاری به صورت زودرس را دارا می باشد.

زمینه و هدف: در حال حاضر درمان انتخابی شقاق مزمن مقعد عمل جراحی است. با شناخت بهتر پاتوژنز بیماری و با هدف درمان سالم تر و اقتصادی تر گرایش زیادی به درمان غیر جراحی معطوف شده است. نیتروگلیسیرین، ایزوسورباید، بتانکول، ال - آرژنین، نیفیدیپین و دیلتیازم، آنتاگونیست های آدرنرژیک بصورت خوراکی یا موضعی و تزریق توکسین بوتولینوم از درمان هستند که در شقاق مزمن مقعد بکار رفته اند. در این مطالعه اسفنکتروتومی جراحی با ژل دیلتیازم موضعی در درمان شقاق مقعد مورد مقایسه قرار گرفت. مواد و روش ها: در این مطالعه کارآزمایی بالینی دو گروه 35 نفری مورد بررسی قرار گرفتند، که گروه اول با روش اسفنکتروتومی جراحی و گروه دوم با ژل دیلتیازم موضعی تحت درمان قرار گرفتند. پس از شروع درمان در هفته های 2، 4 و 6، معاینه و ثبت یافته ها انجام شد. یافته ها: دو هفته پس از شروع درمان، تسکین درد در گروه اسفنکتروتومی شده 75% و در گروه دیلتیازم 45% بود که اختلاف معنی داری (p<0.005) را نشان  داد اما پس از چهار هفته، تسکین درد در دو گروه مشابه بود. در چهار هفته اول اسفنکترتومی باعث 85% التیام زخم در مقابل 40% در بیماران دریافت کننده دیلتیازم گردید (p<0.0001) ولی در هفته ششم التیام در هر دو گروه مشابه بود (p=0.351). نتیجه گیری: اسفنکتروتومی جراحی و ژل دیلتیازم به طور مساوی در درمان شقاق مزمن مقعد موثرند ولی حسن ژل دیلتیازم در کم عارضه بودن، خوب تحمل شدن و عدم نیاز به بستری، می باشد و باید به عنوان اولین قدم درمانی در شقاق مزمن مقعد مورد نظر باشد و جراحی برای موارد خاص مد نظر قرار گیرد.

هدف از این پژوهش ارزیابی اثرات درمانی مقادیر 25 و 50 واحدی سم بوتولینوم در درمان شقاق مزمن مقعد و مقایسه تاثیر مقدار دارو در روند بهبودی بیماران بوده است. در این بررسی از نظر آماری، از آزمون مقایسه نسبت ها و chi-square جهت تعیین مقدار سم، بهبودی کامل، بهبودی نسبی و عود بیماری استفاده گردید. شقاق مزمن مقعدی توسط انقباض اسفنکتر داخلی مقعد به وجود می آید. اسفنکتروتومی اگر چه در 85 تا 95% بیماران موفقیت آمیز است، اسفنکتر مقعد را به طور دایم تضعیف کرده و ممکن است با ناهنجاری مقعد و بی اختیاری دفع گاز و مدفوع و عفونت ها همراه باشد. در این مطالعه 69 بیمار که برای آن ها تزریق داخل اسفنکتری سم بوتولینوم نوعDysport)A )انجام شده بود، مورد بررسی قرار گرفتند. پنجاه و هشت بیمار دارای شرایط لازم یعنی شقاق مزمن و ایدیوپاتیک و بدون مشکل مقعدی بودند که وارد این مطالعه غیر تصادفی و آینده نگر شدند. یازده بیمار به علت همراهی شقاق با همورویید و فیستول یا سابقه عمل جراحی روی کانال مقعدی کنار گذاشته شدند. داشتن شرایط لازم برای ورود به مطالعه تنها با معاینه کلینیکی و بدون استفاده از مانومتری تعیین می شد. بیماران بر اساس تزریق مقدار سم بوتولینوم به 2 گروه درمانی تقسیم شدند که گروه اول (34 نفر) با مقدار 25 واحدی و گروه دوم (24 نفر) با مقدار 50 واحدی سم درمان شدند. دو ماه پس از درمان 26 بیمار در گروه اول (76.5%) و 16 بیمار در گروه دوم (66.6%) بهبودی کامل یافتند. بهبودی علامتی یا نسبی در 3 بیمار از گروه 25 واحدی (8.8%) و 2 بیمار از گروه 50 واحدی (8.4%) مشاهده شد. بر اساس آزمون های آماری و آزمون مقایسه نسبت ها تفاوت معنی داری بین 2 گروه دیده نشد. با توجه به نتایج به دست آمده می توان گفت که تزریق سم بوتولینوم یک روش درمانی ایمن و موثر و هم چنین آسان و ارزان در درمان شقاق مزمن مقعدی است که با عوارض جانبی کمی همراه می باشد. درصد بهبودی در این روش به مقدار سم ارتباطی نداشته و با افزایش مقدار سم بهبودی افزایش نمی یابد. در این مطالعه عوارض موقتی یا دایم و هم چنین عود در بیماران مشاهده نشد

دردهای ناحیه مقعد از شکایات شایع بالینی هستند که می توانند بنا به علل متعددی ایجاد شوند. در طب ایرانی به طور مفصل به بیماری های مقعدی پرداخته شده است و هدف از این مطالعه، آشنایی با دیدگاه طب ایرانی در مقوله دردهای مقعد به منظور دستیابی به درمان های جدید، کم عارضه و موثر است. بر همین اساس، موضوع با مروری بر کتاب اکسیر اعظم که از مهم ترین منابع معالجات در طب ایرانی است، همچنین با جست وجو در پایگاه های اطلاعات الکترونیک مانند Google Scholar, SID PubMed, مورد مطالعه قرار گرفت. براساس دیدگاه اکسیر اعظم، دردهای مقعد گاه به دلیل عوامل موجود در مقعد و اطراف آن، مانند بواسیر و شقاق و گاه به دلیل علل خارج از مقعد مانند ریح البواسیر و زخم روده ایجاد می شوند. همچنین می توان عوامل ایجاد دردهای مقعدی را به دو دسته عوامل فیزیکی مانند ایجاد شقاق در مقعد و عوامل شیمیایی مانند عبور مدفوع حاوی مواد سوزاننده از مقعد تقسیم کرد. دسته بندی دردهای مقعدی و اشاره دقیق به علل ایجاد دردهای مقعدی و مشابهت با یافته های طب نوین در کنار درمان های دارویی آسان، کم عارضه و متنوع که در منابع طب ایرانی مانند کتاب اکسیر اعظم آمده است، امید دستیابی به روش های درمانی جدید را در پی خواهد داشت.

مقدمه: شقاق مقعد (Anal fissure) شکاف های غیر طبیعی ظریف در پوست ناحیه آنوس می باشد که با علایمی مانند درد و خونریزی در محل زخم (هنگام اجابت مزاج) همراه است. از جمله داروهایی که اخیرا برای درمان این بیماری استفاده می شود، اشکال موضعی گلیسریل تری نیترات (GTN) و دیلتیازم می باشند. دیلتیازم یک داروی بلوکه کننده کانال کلسیم است که به طور موثر باعث کاهش فشار آنال و افزایش خون رسانی به موضع شده و عوارض GTN مانند سردرد، سوزش آنال و افت فشار خون را به همراه ندارد. هدف از انجام مطالعه حاضر، ارائه یک فرمولاسیون مناسب از دیلتیازم در پایه ژل است که علاوه بر ارائه یک پروفایل آزادسازی مناسب از دارو، پایداری کافی و عمر قفسه ای مطلوب نیز داشته باشد.روش: چهار فرمولاسیون ژل از سه پلی مرهیدروکسی پروپیل متیل سلولز (HPMC)، گوار و کتیرا تهیه شد. خصوصیات فیزیکی فرآورده های منتخب از جمله آزادسازی دارو به روش in vitro و نفوذپذیری آن به روش ex-vivo توسط سل دیفوزیون فرانز و غشا های سنتتیک (سلولز استات) و بیولوژیک (پوست رت) مورد بررسی قرار گرفته و مقدار داروی آزاد شده از هر فرمولاسیون (در طول دوره زمانی 5 ساعته) توسط روش اسپکتروفتومتری در طول موج 236 نانومتر تعیین شد. همچنین مطالعات پایداری اولیه تحت شرایط تسریع شده و تعیین عمر قفسه ای در مورد چهار فرمولاسیون منتخب انجام شد.یافته ها: فرآورده های منتخب شامل ژل با پایه HPMC %1 و 5/1%، گوار 25/1% و کتیرا 5/1% دارای خصوصیات فیزیکوشیمیایی مطلوبی بوده و در طول آزمایشات پایداری کیفیت خود را حفظ نمودند. همچنین بررسی آزادسازی دارو توسط غشا سنتتیک نشان داد که ژل های فوق به ترتیب 7/89%، 7/76%، 9/94% و 1/66% محتوای دارویی خود را آزاد کرده اند. این مقادیر در مورد عبور دارو از غشا بیولوژیک (پوست رت) برای هر یک از فرمولاسیون ها به ترتیب برابر 7/52%، 9/50%، 6/64% و 6/42% بود.نتیجه گیری: مقایسه نتایج میزان داروی آزاد شده از پایه های مختلف مشخص نمود که درصد آزادسازی از غشا سنتتیک (در تمام پایه ها) از درصد عبور دارو از پوست رت بیشتر بوده است (P<0.05). کینتیک آزادسازی دارو از پایه ، در هر دو روش بررسی (غشا سنتتیک و پوست رت) به نوع عامل(پلیمر) ژل ساز بستگی نداشته و در مورد هر چهار فرمولاسیون از معادله هیگوچی پیروی می نماید.

زمینه و هدف: در حال حاضر، درمان شقاق مزمن مقعد عمل جراحی است. اما در سالهای اخیر به علت شناخت پاتوژنز و عملکرد اسفنکتر داخلی، گرایش به درمان طبی پیدا شده است، به طوری که داروهای متعددی مانند گلیسیرین تری نیترات، ایزوسورباید، بتانکول، دیلتیازم و حتی سم بوتولینوم مورد بررسی و استفاده قرار گرفته و اخیرا استفاده از ژل ال- آرژینین مطرح و در مورد آن اختلاف نظر وجود دارد. هدف از این مطالعه مقایسه اثرات درمانی ژل موضعی ال - آرژینین با جراحی اسفنکتروتومی در بیماران مبتلا به شقاق مزمن مقعد و بررسی میزان بهبودی آنها بوده است.روش بررسی: این تحقیق به روش کارآزمایی بالینی بر روی 60 بیمار مبتلا به شقاق مزمن مقعد صورت گرفته است. بیماران به صورت کاملا تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. یک گروه تحت درمان با جراحی استاندارد شقاق (گروه شاهد) و گروه دیگر تحت درمان با ژل موضعی ال - آرژینین (گروه مورد) قرار گرفتند. پس از درمان در فواصل معین به مدت سه ماه از نظر میزان درد، خونریزی و ترمیم زخم، بررسی و با یکدیگر مقایسه شدند. کلیه یافته ها با استفاده از نرم افزار آماری SPSS 11 و آمار توصیفی و کای - دو و t-test مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته ها: نتایج به دست آمده نشان داد که در گروه ال - آرژینین، درد در 70% موارد کاهش یافت، خونریزی در 70% موارد از بین رفت و فقط در 26.7% ترمیم کامل زخم وجود داشت. در مقایسه، در گروه شاهد 100% بیماران بدون درد و خونریزی بوده اند و در 56.7% بیماران ترمیم کامل زخم صورت گرفته است.نتیجه گیری: درمان با ژل موضعی ال - آرژینین نمی تواند جایگزین عمل جراحی اسفنکتروتومی داخلی باشد و تنها در موارد خاص مانند مشکلات زمینه ای یا عدم تمایل بیمار به جراحی می تواند کمک کننده باشد.